Home


Archief 2010


April


  • Het kinderlied in Nederland 1591-1925 door Sebastiaan 't Hart

    Na zijn artikel over het kinderlied in de Duitse reformatie richt Sebastiaan 't Hart zich deze keer op het Nederlandse kinderlied uit vervlogen tijden. Daarbij is niet toevallig gekozen voor het jaartal 1591 als vertrekpunt. Uit dat jaar dateert het vroegst bekende kinderlied, gemaakt door Meester Valchoogh uit Barsingerhorn.

    In de 17de en 18de eeuw werden de teksten vaak voorzien van bestaand psalmmelodieën of wereldlijke melodieën van bijvoorbeeld liefdesliederen en opera-aria's. In de loop van de 18de eeuw werd geprobeerd de hegemonie van de Geneefse psalmmelodieën te doorbreken. Tevergeefs. Belangrijke 18de-eeuwse dichters waren Hiëronymus van Alphen en de Friese predikant Johannes Henricus Nieuwold.




    In navolging van Van Alpen ontstond in de 19de eeuw een grote productie kinderliederen. Voor de melodieën bediende men zich voornamelijk van contrafacten. Belangrijke dichters in deze periode waren Jan Jacob Lodewijk ten Kate en Johannes Worp.


    Jan Jacob Lodewijk ten Kate (1819-1889)

    Aan het begin van de 20ste eeuw gaven twee vrouwelijke componisten het kinderlied een nieuw impuls: Hendrika van Tussenbroek en Catharina van Rennes. Hun repertoire is vooral speels, niet bedoeld om te stichten.